SENTSOV UND KEIN ENDE

Oleg Sentsov

EFA spoort aan tot wijde Europese steun voor de gevangengenomen Oekraïense filmmaker Sentsov

Producent bepleit: “Sta niet toe dat deze zaak vergeten wordt!”

Met speciale vertoningen en symbolische 'lege jurystoelen’ toont de filmwereld doorheen Europa solidariteit met de Oekraïense filmmaker Oleg Sentsov. Vier maanden geleden werd de regisseur, die betrokken was bij het ondersteunen van de Euro Maidan protesten in Kiev en zich verzet heeft tegen de annexatie van de Krim door Rusland, gearresteerd in zijn huis in Simferopol door de Federale Veiligheidsdienst van de Russische Federatie (FSB) en overgebracht naar een gevangenis in Moskou, waar hij nog steeds wordt vastgehouden en een proces afwacht voor 'het plegen van misdaden van terroristische aard'.

Zoals aangekondigd vorige week zal het Filmfestival van Donostia/San Sebastian in Spanje Sentsov toevoegen aan de officiële festivaljury om zo de aandacht te vestigen op zijn zaak en dit symboliseren met een lege stoel. Het Spaanse festival is het meest recente dat deelneemt aan de solidariteitscampagne, opgestart door de European Film Academy tijdens het Filmfestival van Motovun in Kroatië. Venetië deed ook mee, zoals het meedeelde in een persbericht: "om hun afwezigheid te symboliseren en een uiting van solidariteit die het Filmfestival van Venetië hen wenst te geven”. Meer festivals zullen volgen.

In navolging van de berichten en initiatieven van de European Film Academy worden in verscheidene steden ook speciale vertoningen gepland van Oleg Sentsovs eerste langspeelfilm GAAMER. Volgend op een solidariteitsfilmweek in Kiev zal er een speciale vertoning zijn in de Brotfabrik cinema in Berlijn as. donderdag om 19u00 (www.brotfabrik-berlin.de).

Sentsovs producent Olga Zhurzhenko schrijft in een brief aan EFA dat al deze activiteiten zo meer internationale aandacht kunnen genereren voor de zaak, wat cruciaal is voor de voortdurende pogingen van zijn advocaten om deze zaak niet te doen vergeten bij de publieke opinie, zowel in Moskou, op het thuisfront als in het buitenland. 

In navolging van een initiatief van het Bestuur van de European Film Academy heeft een illustere groep Europese filmprofessionals, waaronder Pedro Almodóvar, Roberto Benigni, Aki Kaurismäki, Mike Leigh, Betrand Tavernier, Andrzej Wajda en Wim Wenders een brief ondertekend gericht aan de Russische overheid, waarin ze hun bezorgdheid uiten en oproepen tot een eerlijke behandeling en onderzoek. 

Ondertussen is er een antwoord gekomen van de Dienst van de Procureur-Generaal van de Russische Federatie waarin staat: „Gebaseerd op het verzamelde bewijs wordt O.G. Sentsov beschuldigd van het plegen van misdaden van terroristische aard.” Waaruit dit bewijs bestaat, blijft evenwel onduidelijk, niet alleen voor het grote publiek maar ook voor Oleg Sentsov zelf en zijn advocaten, wat het moeilijk maakt om elke vorm van effectieve verdediging voor te bereiden.

Een ander antwoord kwam van de Federale Veiligheidsdienst van de Russische Federatie waarin staat dat „het ontvangen bewijsmateriaal in verband met de onderzoeksprocedures bewijs bevat van […] O.G. Sentsovs directe betrokkenheid bij criminele daden. Opnieuw blijft onbekend wat dat bewijsmateriaal mag zijn en hoe het bewijs kan aangetoond worden, hoewel het mag genoteerd worden dat deze brief niet van een 'terroristische aard' spreekt maar 'enkel' van 'criminele daden'.

Beide brieven zien geen reden tot herziening: „Er zijn momenteel geen gegronde redenen om de beperkingen van de voorhechtenis in te trekken of het criminele onderzoek tegen O.G. Sentsov te beëindigen.” (Procureur-Generaal) en „Er is geen basis om de beslissing te veranderen” (FSB).

Op 7 juli, bijna twee maanden na zijn arrestatie, was er een terechtzitting in Moskou, waar de rechter oordeelde dat Oleg Sentsov in de gevangenis moest blijven tot 11 oktober, de dag dat het proces plaatsvindt. Dit werd beslist ondanks Sentsovs pleidooi dat hij onschuldig is en ondanks het beroep van Sentsovs advocaten en het verzoek om hem op borgtocht vrij te laten of tenminste de hechtenis te vervangen door huisarrest.

Ondertussen is een klacht ingediend bij het Europees Hof voor de Mensenrechten aangaande de arrestatie, voorhechtenis en slechte behandeling van Oleg Sentsov, met een verzoek om een interim maatregel te treffen betreffende toegang tot het dossier. 

In een poging om Oleg Sentsov te helpen, heeft de European Film Academy een bankrekening geopend om donaties in te zamelen om de gerechtskosten te dekken en om zijn jonge kinderen te ondersteunen. 

Berlijn, 10 september 2014