BRIEF AAN WALTER A.P. SOETHOUDT

 

“May you live in interesting times” is een vervloeking die algemeen bekend staat als The Chinese Curse, hoewel ze niet Chinees is van oorsprong maar Brits. In mijn jonge leven was er geen gebrek aan interesting times. Nog voor ik de dubbele-cijfersleeftijd had bereikt, was er Joeri Gagarin geweest, de eerste mens in de ruimte, en De Raketten Van Oktober (derde studiejaar; meester Beerten-de-jongere).  

In mijn tiende levensjaar werd JFK vermoord; een dikke maand na mijn veertiende verjaardag bracht de Zesdaagse Oorlog de wereld opnieuw aan de rand van de nucleaire holocaust toen de getikte Lyndon Baines Johnson stond te popelen om een atoombom op Caïro te droppen. 

Ik heb er wat aan overgehouden, aan die interesting times: een levenslange fascinatie voor ruimtevaart (en sciencefiction...), voor de Kennedys en de Koude Oorlog, voor Naomi Shemer en Yerushalayim Shel Zahav. 

Af en toe krijg ik weer eens een opstoot en ga ik links en rechts wat grasduinen. Zo heb ik onlangs nogal wat gelezen over de vele Lee Harvey Oswalds die in de maanden voor de moord op JFK rondzwierven in Dallas, New Orleans en Mexico City, dikwijls gelijktijdig.  

De archieven over de moord op de vijfendertigste president van de Verenigde Staten zijn door bovengenoemde Lyndon Johnson in 1964 voor 75 jaar verzegeld. Een redelijk vreemde maatregel voor een “gewone” moord door een “gewone” eenzaat; niets vreemd aan de hand hier mensen, doorlopen alstublieft. Als die archieven opengaan – 2039 als alles goed gaat – zal ik er niet meer zijn, dus moet ik het doen met kruimels die af en toe van de tafel vallen.  

Eén van die kruimels is het grofkorrelige polaroidfotootje dat geschoten werd door Mary Moorman. Mary en haar vriendin Jean Hill stonden op 22 november 1963 op Dealy Plaza, aan de andere kant van de weg als Abraham Zapruder; ze zijn duidelijk te zien op de beroemde/beruchte Zapruderfilm. Door een ongelooflijk toeval drukte Mary af, een fractie van een seconde nadat JFK ineenstuikte in de presidentiële limousine. Logisch gevolg van de plek waar Mary zich bevond: op haar foto is de fameuze “grassy knoll” te zien, het bergoplopende grasveldje van waar, volgens vele tientallen getuigen, één of meerdere schoten werden afgevuurd op de president.  

(Op de film van tv-cameraman James Darnell is duidelijk te zien dat tientallen mensen direct na de aanslag naar de top van de grassy knoll lopen, naar de plek vanwaar ze schoten hebben gehoord.) 

https://www.youtube.com/watch?v=I2B2dceTcl8 

Doch dit terzijde. 

Volgens sommigen is er op de foto van Mary Moorman een man te zien achter de schutting bovenaan de grassy knoll. Op weergaven van die foto die ik gezien heb, is er eigenlijk volstrekt niets te zien en het is moeilijk te zeggen of dat te wijten is aan de resolutie van het getoonde beeld of aan de foto zelf.  

Maar de foto was in elk geval interessant genoeg voor het Massachusetts Institute of Technology – het wereldbefaamde MIT, geen kleine jongens – om er haar computer enhancing technology eens op los te laten. Op de op die manier “opgekuiste” foto van Mary Moorman zou een man te zien zijn die “een langwerpig voorwerp horizontaal vasthoudt”. Een kerel met een geweer, met andere woorden.  

Nog even geduld, we komen er stilaan… 

Naar aanleiding van mijn recente Oswaldlectuur was ik, zonder veel hoop op succes, nog eens gaan kijken of die verbeterde foto ondertussen ergens te vinden was. Neen, natuurlijk niet. Maar vaak stoot je dan toch weer op rare fenomenen voor een gewone moord, zestig jaar geleden gepleegd door een doordeweekse lone assassin. 

Wat ik vond op YouTube was een interview met Mary Moorman, afgenomen door Bill Lord van ABC op de dag van de moord. 

https://www.youtube.com/watch?v=YEavxZReo84 

(Het is interessant te horen dat Mary en haar vriendin zich in the line of fire bevonden...) Ik kijk in de regel nooit naar commentaren onder YouTube-filmpjes, het leven is daarvoor te kort. Maar in dit geval... Naast de gebruikelijke bullcrap door en voor debielen, was er ook een commentaar van iemand die zich RichMansWorld noemt: 

Always interesting to compare her first interview with her friend Jean Hill who was alongside. https://www.youtube.com/watch?v=QWl06BLg3Kk 

Jean Hill verklaarde vele jaren na de feiten dat ze door, laten we zeggen “overheidsambtenaren” – het was haar niet duidelijk wie of wat ze precies waren – onder druk was gezet om haar eerste versie van de feiten (meer dan drie schoten, onder meer vanaf de grassy knoll) te wijzigen. Benieuwd klikte ik op de link. Het resultaat was eens te meer verrassend voor een gewone moord, gepleegd door een ordinaire getikte eenzaat. Het zal ongetwijfeld wel toeval zijn.