Bedenkingen, mijmeringen, oprispingen.

woensdag 4 september 2024

BEVRIJDING

Bevrijding

Bij het woord bevrijding denkt men uiteraard onmiddellijk aan bevrijden. Maar in de septemberdagen van 1944 was dat niet zo. Toen liep een bende janhagel met armbanden – met de Belgische driekleur – de straten af, op aanstichten van enkele heethoofden, die zich plotseling tot weerstanders hadden uitgeroepen. Onze pa had voor de Duitsers gewerkt op wat toentertijd den ERLA heette. Deze firma had de door de Belgische aftrekkende troepen vernielde landingsbanen hersteld, zodat het als test- en reparatievliegveld dienst kon doen. (Bij de terugtrekking in 1944 lieten de Duitsers de hele boel gebruiksklaar achter.) Onze pa probeerde dus uit de handen van die benden te blijven, want je wist niet hoe die brullende en tierende groep zich zou gedragen. Zo erg was het niet voor een man (onze pa had nog gebokst), want na het schoppen en slaan hield het op en werd je overgeleverd aan een commandant van de ‘echte’ weerstand. Later vernam ik dat de vrouwen meer te lijden hadden en zag ik de foto’s waarmee het janhagel pronkte. Dus, onze pa was niet thuis en mijn zwangere moeder was er helemaal niet gerust op. En gelijk had ze! De meute liet zich niet weerhouden en bestormde ons huis. De bovenbuurvrouw die plotseling aan de Belgische ziekte leed, maar er de hele oorlog niet had over gepraat, had de deur opengemaakt. Mijn broer (3) en ik (6) waren er getuige van dat ons ma een trap in haar buik kreeg en daardoor het janhagel niet van de trappen kon jagen. Onder het mee grissen van alles wat bruikbaar was – ook het door pa zelf gemaakte speelgoed – droop de bende af. Ik was een kind en wist niet beter dan dat het nooit voorbij zou gaan. Inderdaad, de littekens blijven.

donderdag 22 augustus 2024

DELON DOOR EEN TIJDGENOOT

 

IL GATTOPARDO


Alain Delon speelde de meeste tijd gewoon Alain Delon. Hij had niks nodig om zichzelf te zijn, mooi te zijn, om superstar te zijn. Jean Gabin had zijn specifieke stem, John Wayne zijn eigen manier van lopen, Robert Mitchum zijn lodderogen, Alain Delon was Delon tout-court. Als tijdgenoot herinner ik me vooral de volgende films.Volgen nu de films van Delon die ik onthouden heb en voor de tijdgenoot die ik ben, zijn dat er toch diverse.

Delon schitterde voor het eerst in Plein Soleil uit 1960, zijn zevende film. De regie van René Clement deed Delon alle eer aan bij de verfilming van Patricia Highsmiths psychthriller. Boek en film sloegen aan bij een groep highbrowers. Het grote publiek verveelde zich te pletter. Gelukkig was daar Marie Laforet, waarvan Johan Anthierens ooit schreef ‘Marie Laforet n’est pas de bois’. In dezelfde film zat ook de nergens vermelde Romy Schneider.

Hetzelfde jaar stond Delon nog in een topwerk van Luchino Visconti Rocco e i suoi fratelli. De film kreeg de speciale prijs van de jury op het Festival van Venetië en Visconti zei dat ze die konden steken op een plek waar de zon nooit schijnt. Visconti wilde enkel de Gouden Leeuw. Delon won echter wat iedere acteur het liefst heeft: producenten van over de hele wereld die een blanco contract voor hem hadden klaarliggen. Diegenen die samen met Alain Delon de affiche deelden namelijk Annie Girardot (BAFTA) en Renato Salvatore deelden ook de roem. Een van de grootste fans van de film was Francis Ford Coppola en dan vooral de muziek van Nino Rota, wat leidde tot Nino’s en Francis’ meesterwerk The Godfather (1972).

In 1963 biedt Viscconti Alain Delon een rol aan in Il Gattopardo, waar hij naast Burt Lancaster zijn mannetje moet staan. Burt wordt door Italiaanse filmmakers en producenten gebruikt als alibi, zijn naam opent vele deuren buiten Europa. Burt bewees nogmaals dat hij wel van acteren had gehoord, maar toch liever een rol speelde in een zeeroversfilm of iets over circus. Claudia Cardinales ‘talent’ kende geen grenzen en Delon die Tancredi Falconen uitbeeldde wist niet goed welke rol hem het beste lag en hij koos dan maar voor de eenmaking van Italië en tegen datgene wat Burt moest verbeelden, namelijk de prinsen en andere hertogen.

WORDT VERVOLGD

NA DE PAUZE.

 


vrijdag 2 augustus 2024

 


Niet de waanzinnige parkeerregeling in Antwerpen-Stad, niet het herhaaldelijk stuk zijn van de roltrappen in de metro, niet van alles en nog wat...

Wel is het zo dat De Wilde Zee er beter zou uitzien als er meer panden NIET te huur stonden. Men zegt dat het echter aan 'tStad ligt, omdat deze andere eisen stelt aan het sjiek hotel aan de kruidtuin dan aan Désiré De Lille en zolang Désiré gesloten blijft, zolang zullen er lege panden zijn in de Schrijnwerkersstraat!

zondag 14 juli 2024

NIC VAN BRUGGEN

Nic van Bruggen's laatste rustplaats op het erepark van het Schoonselhof

 Nic was een Flamingant die de Franse nationale feestdag, 14 juli, als sterfdatum koos. Geboren 17 maart 1938 in Merksem. Om te sterven ging hij niet verder dan Antwerpen, waar hij op 14 juli 1991 de boeken sloot.

In die tijd - tussen 1938 en 1991 - schreef hij heel wat dichtbundels bij elkaar, waarvan er enkele met veel succes bij mijn uitgeverij (Soethoudt) verschenen, o.a. Ademloos Seizoen (kreeg in 1973 de Poëzieprijs van Knokke-Heist). Ademloos Seizoen gaf Nic toegang tot de Nederlandse markt, die tot dan toe gesloten was gebleven.

Het autobiografische en veel gezochte  Uit het Dagboek van een Pink Poet verscheen eveneens bij mijn uitgeverij (Soethoudt).

vrijdag 12 juli 2024

 


SCHAF 'DE ZOMER VAN ANTWERPEN' AF, SCHAF DE 11 JULI VIERING AF, SCHAF ALLE NUTTELOZE CROWDPLEASING AF. DIT VOOR EEN JAAR EN KONDIG DAN AAN DAT JE MET HET 'GEVONDEN' GELD TEGEN EEN VASTGESTELDE DATUM ALLE ROLTRAPPEN VAN DE ANTWERPSE ONDERGRONDSE ZULT HERSTELLEN.

DAT HIERVOOR EEN BEETJE DRUK MOET WORDEN GEBRUIKT TANT PIS!

woensdag 19 juni 2024

JAN CREMER 1940 - 2024

 


Eerst even vertellen dat ik het boek Ik Jan Cremer  (1964) enkele dagen na verschijnen heb aangekocht en het een paar dagen later uitgelezen - buiten adem - neerlegde. Als je het kort wil houden, zoals enkele in memoriams die ik hoorde en las, hou je het bij de schunnige taal en de niet zo expliciete seksscènes, maar volgens mij heb je het dan helemaal mis, want dan ben je de overal aanwezige humor vergeten. Volgens mij schreef Jan een literair meesterwerk en liet hij er nog enkele op volgen die nog beter waren en je naar de keel grepen. Was ik een bewonderaar van Jan? Ja, dat was ik, en vooral nadat ik de drie delen van De Hunnen (1983) las.

In De Hunnen levert Cremer felle kritiek op de regering in Londen tijdens de bezetting in de Tweede Wereldoorlog, die in 1944 opriep tot de Spoorwegstaking. Deze staking heeft volgens hem in feite de Hongerwinter veroorzaakt, doordat door die staking voedsel vanuit de noordelijke delen van het land (o.a. aardappelen uit Groningen) niet naar de grote steden in het hongerende westen van het land vervoerd konden worden. (bron Wikipedia)

Ik kon het niet beter zeggen.




Toen Freddy de Vree( zaliger) bij mij kwam aankloppen met een tekst die later bij mijn uitgeverij de boekuitgave Jan Cremer in New York zou worden, twijfelde ik niet, vooral omdat het fotomateriaal van de hand van Gerald Dauphin (zaliger) was – de man die zowat alle jazzgroten vereeuwigde. Het moet omstreeks die tijd geweest zijn dat ik een zeefdruk (1960-1/25) van Jan kocht in boekhandel Ulysses aan de Kathelijnevest die werd uitgebaat door Walter Zoilé. Een werk dat was ontstaan in Den Haag, toen Jan nog  kunstacademie liep.

Toen de Nederlandse uitgeverij Joachimsthal Hij Jan Cremer op de markt wilde brengen, was ik het die hij aansprak om het boek in België uit te brengen. Het boekje was enkel bedoeld om geld in het laadje te brengen en zo wipte ik mee op de succes-trein die Jan Cremer heette en heb daar nog steeds spijt van.

vrijdag 10 mei 2024

 Op 9 mei 2023 namen we afscheid van Marijke het anker van Rudy


Nu en dan mis ik onze donderdagse gesprekken.

woensdag 7 februari 2024

MOSLIMS ONDER ELKAAR

 

Het probleem met de Palestijnen (en één van de redenen waarom de Islamitische broedervolkeren ze liefst buiten de deur houden) is dat ze overal waar ze onderdak krijgen de boel willen overnemen.

Jordanië moest ze buiten kegelen omdat ze met de hulp van Syrië het regime ten val wilden brengen en het kleine koninkje naar het leven stonden.




In Libanon staken ze mee de lont aan het vuur van de burgeroorlog en Bourguiba van Tunesië vond het omstreeks 1987 welletjes en maakte Arafat & Co duidelijk dat ze best konden opkrassen.

Ook Koeweit heeft ze in 1991 buitengezet nadat ze - o.a. Arafat en zijn PLO - de zijde van de binnenvallende Saddam Hoessein hadden gekozen.

Pakistan heeft onlangs zonder pardon bijna twee miljoen  Afghaanse vluchtelingen manu militari terug de grens overgeduwd.

 


donderdag 11 januari 2024








SNOW IN MADRID 

Softly, so casual,

Lovely, so light, so light,

The cruel sky lets fall

Something one does not fight.

How tenderly to crown

The brutal year

The clouds send something down

That one need not fear.

Men before perishing

See with unwounded eye

For once a gentle thing

Fall from the sky

(Helen Joy Davidman)

vrijdag 5 januari 2024

GODJIMINAS (ANTWERPSE VLOEK)

 Bert De Bruyne, filosoof, dichter, kok, restaurateur staat er op het doodsprentje. Deze door en door Antwerpenaar werd geboren in Gent op 5 mei 1937 en overleed op kerstdag in het Antwerpse Sint-Vincentiusziekenhuis. Op hetzelfde prentje staat ook vermeld dat Bert de oprichter was van het Oranjehuis aan de Hoogstraat. Historisch gezien kwam dat Oranje van de Orangisten die het paard van Willem van Oranje daar op stal hadden en ermee bleven zitten tot aan de dood van het paard, omdat de zuinige Nederlanders geen zin hadden om het paard over te nemen.(Wette wa da kost oem a peerd te voeieren!) De Hoogstraat was een van Berts stokpaardjes, eerst zorgde hij ervoor dat het stinkende frietkot verdween, vervolgens ligt hij aan de basis van Hoogstraat-autovrij.

In zijn Oranjehuis, waar voordien de zeefdrukdrukkerij en het atelier van Roger van Akelyen waren gevestigd en waar Ferre Grignard een appartementje betrok, stelde Bert schilderijen van onbekende en beginnende artiesten voor, die volgens Adriaan Raemdonck (De Zwarte Panter) nooit de overkant hebben gehaald. (Oranjehuis en ZWP liggen tegenover elkaar.)

Ik heb het niet aan alle 30-aanwezigen op de begrafenis van Bert gevraagd of ze een van de schilders of beeldhouwers waren die ooit bij Bert tentoonstelden. Ik heb me wel afgevraagd waar al die kinderen van destijds waren die op de zolder van het Oranjehuis de kunstsessies volgden die Wessel di Wesseli (Wessel Ganzevoort - 1939) - de verwoede zoeker naar het perpetum mobile die daarvoor werd uitgelachen - gaf. Ik zie onze dochter met glinsterende ogen kijken naar haar met marrebollen (knikkers) gemaakte schilderingen.

Semini


Vier sprekers gaven Bert de eer die hem toekwam, onder hen een vertegenwoordiger van de districtsraad Antwerpen, een man die Bert leerde kennen op de dag vóór de opening van het Oranjehuis. Die had het onder andere over de Seminiviering, een jaarlijkse ode aan de god van de vruchtbaarheid, die vereeuwigd is op een plaquette (bas-reliëf) die boven de ingang van Het Steen hangt. Semini werd de pik afgehouwen door enkele 16de-eeuwse Jezuïeten.

Toen de korte stoet zich na de samenkomst richting ere park bewoog haakte ik af, die laatste 1500 meter konden er voor mij niet meer bij.

Al wie er niet bij was, kan binnen enkele tijd het graf van Bert bezoeken, ik hoop dat het er véél meer zijn dan op de begrafenisplechtigheid.

zondag 31 december 2023

 

FOTO: Arlette Stubbe
Bert De Bruyne en Walter Soethoudt vieren samen het feit dat Walter voor de tweede keer op de VU-lijst stond. (1982)

donderdag 21 december 2023

17 JAAR GELEDEN

 

Het is nu 17 jaar geleden dat John Riedijk overleed. John vertaalde voor onze toenmalige uitgeverij enkele boeken en verdween dan van het toneel. Hij kwam vanachter de schermen tevoorschijn toen we enkele jaren later een brief uit Nederland ontvingen waarin John vertelde dat hij een Indiaas avontuur achter de rug had en daar niet in armoede had geleefd omdat hij naast zijn ontwikkelingsarbeid vertaalwerk van boeken voor enkele Nederlandse uitgeverijen had verzorgd. Nu hij terug was, wilde hij de oude banden met onze uitgeverij nauwer        






woensdag 13 december 2023

TJA

HUMO

ONAFHANKELIJK WEEKBLAD

 Nr 4345/12 december

Pagina 74/tweede kolom

Bespreking van '"The Best Exotic Marigold Hotel"

Ongegeneerde feelgoodfilm waarin de kruin van de Britse acteursgilde ontspannen door het Indiase decor sloft.




De kale kruin bij monniken heeft een naam: tonsuur (kruinschering). Dat woord is afgeleid van het woord tonsura, het middeleeuwse Latijnse woord voor de bekende kale plek op het hoofd van monniken. Tonsura komt weer van het klassiek Latijnse woord tondēre, dat zoiets als scheren en maaien betekent. Daar danken we ook het woord tondeuse aan.

donderdag 7 december 2023

WITH GOD ON OUR SIDE

 

Net als Dominic Behan (broer van Brendan) de melodie van "The Merry Month of May" voor zijn nummer “The Patriot Game” gebruikte en gezongen werd door Liam Clancy, zo deed Bob Dylan het voor zijn “With God on Our Side ". Behan bekritiseerde Dylan publiekelijk door de melodie als een originele compositie te claimen. Hij ergerde zich omdat de eerste twee coupletten van Dylans lied een parodie waren op zijn eigen lied. Behan was van mening dat de herkomst van Dylans hele oeuvre in twijfel moest worden getrokken. Mike Evans schreef “dat volgens de legende" Dominic tijdens een vroege tour van Dylan door Groot-Brittannië Dylan op zijn hotelkamer belde met een compromisloze tirade. Toen Bob Dylan suggereerde: "Mijn advocaten kunnen met uw advocaten spreken", antwoordde Behan: "Ik heb twee advocaten, en ze zitten aan het einde van mijn polsen.”




Patriot Game

Author: Dominic Behan

Come all ye young rebels, and list while I sing,

For the love of one's country is a terrible thing.

It banishes fear with the speed of a flame,

And it makes us all part of the patriot game.


My name is O'Hanlon, and I've just turned sixteen.

My home is in Monaghan, and where I was weaned

I learned all my life cruel England's to blame,

So now I am part of the patriot game.


This Ireland of ours has too long been half free.

Six counties lie under John Bull's tyranny.

I've thrown out my Bible to drill and to train

To take up my part in the Patriot game.


It's nearly two years since I went away

With the local battalion of the bold IRA,

For I read of our heroes, and wanted the same

To play out my part in the patriot game.


And now as I lie here, my body all holes

I think of those traitors who bargained in souls

And I wish that my rifle had given the same

To those Quislings who sold out the patriot game.


Tune: One Morning In May, or God on Our Side

Copyright Clifford Music Co., Ltd.

https://www.bing.com/videos/riverview/relatedvideo?q=the+patriot+game&mid=CFFC92EE7BB4EFB64AC4CFFC92EE7BB4EFB64AC4&FORM=VIRE




With God on Our Side

Author: Bob Dylan

Oh my name it ain't nothin'

My age it means less

The country I come from

Is called the Midwest

I’s taught and brought up there

The laws to abide

And that the land that I live in

Has God on its side


Oh the history books tell it

They tell it so well

The cavalries charged

The Indians fell

The cavalries charged

The Indians died

Ah the country was young

With God on its side


The Spanish-American

War had its day

And the Civil War too

Was soon laid away

And the names of the heroes

I’s made to memorize

With guns in their hands

And God on their side


Enzovoort

https://www.youtube.com/watch?v=5y2FuDY6Q4M


BRENDAN BEHAN

Borstal Boy is een autobiografisc boek uit 1958 van Brendan Behan . Het verhaal toont een jonge, vurig idealistische Behan, die zijn naïviteit verliest gedurende de drie jaar van zijn straf tot een jeugdgevangenis , waardoor zijn radicale Ierse republikeinse houding wordt verzacht en hij zich opwarmt tegenover zijn Britse medegevangenen. Vanuit technisch oogpunt valt de roman vooral op door de kunst waarmee hij de levendige dialoog van de Borstal-gevangenen vastlegt, waarbij een verscheidenheid van de vele subtiel onderscheidende accenten van Groot-Brittannië en Ierland intact blijft. Uiteindelijk toonde Behan door zijn bekwame dialoog aan dat de Ierse katholieken en de Engelse protestanten uit de arbeidersklasse feitelijk meer met elkaar gemeen hadden via de klasse dan ze hadden aangenomen, en dat de vermeende barrières van religie en etniciteit slechts oppervlakkig waren en werden opgelegd door een angstige middenklasse. Het boek werd in 1958 om onbekende redenen in Ierland verboden ; het verbod liep af in 1970 ‘Borstal Boy’ werd in 2000 opnieuw uitgegeven



BRONNEN: Internet, You Tube, Wikipedia (Liam Clancy), Borstal Boy (Nederlanse versie: 'Gistend Bloed'), 'The Mountain of the women' memoires of Liam Clancy .

donderdag 30 november 2023

32 JAAR GLEDEN

 


32 jaar geleden (30/11/1991) werd het grafmonument van dichter Nic van Bruggen p.p. ingehuldigd op het Schoonselhof (Antwerpen). Dat is ook de dag dat ik de alcohol afzwoor.