TE GAST OP HET BOEKENFEEST

 

Walter, mijne vriend.

Ik vind dit een zeer fijn idee. Een najaar zonder Boekenbeurs is toch een beetje raar, ook al ging ik er al jaren niet meer naartoe. Daar waren meerdere redenen voor. Vroeger kocht ik boeken op de BB die ik anders nergens vond. Dat was in de tijd dat, bijvoorbeeld, boekhandel De Krijger uit het exotische Erpe-Mere er een stand had. De Krijger is ondertussen De Arend geworden en heeft nu een webwinkel. Vooral die webwinkel maakt een verschil. De wereld is één grote webwinkel geworden en op boekenvlak bevalt me dat zeer. 

De voornaamste reden waarom ik de Boekenbeurs ben beginnen mijden, is echter dat de BB hoe langer hoe minder met boeken te maken heeft. De laatste jaren zou je je eerder op een Oktoberfest-in-pocketformaat gewaand hebben dan op een boekenbeurs: meer bierstands dan wat anders. Dat krijg je waarschijnlijk als je papierboeren als Alexis Dragonetti, Geert Briers of Vé Bobelyn de organisatie van de BB toevertrouwt. 

Wat me ook meer en meer stoorde was het fenomeen van het Boekenbeursboek. Het Boekenbeursboek is een boek dat gemaakt wordt, niet om gelezen te worden maar om op de Boekenbeurs GESIGNEERD te worden door een of andere loslopende mongool (M/V) die voor de spreekwoordelijke vijftien minuten roem verworven heeft in Vlaanderen. Het Boekenbeursboek eist gedurende de Boekenbeurs alle aandacht voor zich op en verdringt op die manier het èchte boek van het enige podium dat het elk jaar krijgt in de Vlaamse media. 

En zo kan ik nog even doorgaan maar liever niet, zegt. Het leven is al triestig genoeg. 

Boekbesprekingen heb ik niet meer geschreven sinds het college, maar ik wil wel eens oplijsten wat ik momenteel zoal aan het lezen ben.

Bovenaan bij de bijgerechten ligt 'Een danser in de sneeuw' van de zeer betreurde Gaston Durnez. Ik was nog een jonge tiener toen mijn moeder mij 'Een bloem in het geweer' in mijn handen duwde, een uitgave van Heideland, in de Vlaamse Pockets reeks. Het boekje was toen nieuw en nu niet meer maar ik heb het nog altijd. Gaston is sindsdien bij me gebleven. Zijn journalistieke carrière heb ik niet gevolgd maar ik herinner me nog goed boeken als 'Kijk, paps, een Belg!', 'Sun Corner Bar' en 'Een vogel in de brievenbus'. De laatste jaren heb ik zeer genoten van 'Vroeger waren we veel jonger' en 'De bolhoed van mijn vader'. Gaston is top.

Waarom ligt hij dan bij de bijgerechten? Dat heeft te maken met de manier waarop ik boeken ge- of misbruik bij het slapengaan. Ik neem een boek mee naar bed en lees tot mijn ogen beginnen dicht te vallen. Of tot het moment dat ik heel andere dingen begin te lezen dan die die in het boek staan... Dat is een heel vreemd fenomeen eigenlijk. Het is dan precies alsof mijn hersenen op eigen initiatief op avontuur gaan, alsof ik al begin te dromen met mijn ogen open, eigenlijk. Het is geen onaangenaam fenomeen al vraag ik me soms af of het misschien een voorbode is van iets erger, doch dit terzijde. Waar het om gaat is dat de stukjes in 'Een danser' ineens moeten uitgelezen worden. Daar stop je niet halverwege bij, dat gaat gewoon niet. Dus is 'Een danser in de sneeuw' ongeschikt als bed- en hoofdliteratuur.

Ook ongeschikt als bed-literatuur is de weergaloze biografie van de grote Jim Clark, 'The best of the best', geschreven door David Tremayne. Jim Clark was een van mijn jeugdhelden en het was een schok toen hij in april 1968 verongelukte in Hockenheim. Clark was werkelijk 'the best of the best'. Vergeet de Sennas, chumachers, Vettels en Hamiltons. Ze komen nog niet tot aan Clark z'n enkels. Ze komen nog niet tot aan de enkels van om het even welke coureur uit de Killer Years, de moordende jaren 50, 60, 70... Nog een beetje 80, zelfs. David Tremayne is een journalist die een aantal uitstekende boeken op zijn palmares heeft. 'The best of the best' is even uitstekend maar niet geschikt als bed-literatuur omwille van z'n gewicht. Het boek weegt 2,677 kg.

Ik ben ook bezig aan 'A beginner's guide to Voodoo'. Vreemd genoeg bestaat er geen 'Voodoo for dummies', onbegrijpelijk eigenlijk. 'A beginner's guide to Voodoo' is geen bedliteratuur omdat een mens maar liever geen risico neemt met dat soort dingen. Wat mij vooral interesseert is de passage 'everything you need to know about cating spells'. Een Voodoovloek is geen simpel ding. Voodoovloeken hebben namelijk de neiging om terug te komen naar degene die ze uitspreekt. Het is dus zaak je vijand iets toe te wensen dat jezelf niet zou raken als het je overkomt. Aan zoiets moet ge niet beginnen als uw brein bezig is met zijn koffers te pakken voor de nacht.

Mijn hoofdgerecht van dit moment is een boek uit de 'Culture' serie van Iain Banks. Wijlen Iain Banks, jammer genoeg, want, mijn God, kon die man schrijven en wat een zalige verbeelding had hij!

'The Culture' speelt zich af in een utopische wereld waar duizenden planeten gekoloniseerd zijn, waar alles in overvloed voorhanden is, waar mensen vreedzaam samenleven met droids en waar het reilen en zeilen van de samenleving geregeld wordt door "Minds", superintelligente artificiële ... entiteiten... Die voor alles zorgen, zowel voor het ophalen van het huisvuil als voor het functioneren van ruimteschepen. Maar natuurlijk is niet alles perfect want anders zou er geen verhaal zijn. The Culture bemoeit zich voortdurend met die werelden die geen deel uitmaken van haar imperium, soms omdat die werelden een bedreiging zijn voor The Culture, soms om andere redenen. De wereld van Iain Banks is van een rijkdom en een toegankelijkheid die je nog zelden tegenkomt in de SF. Bovendien heeft Banks een goed gevoel voor humor en is hij fijnzinnig in zijn woordgebruik. Geen schunnigheden in de boeken van Banks, bij wijze van spreken. Eén van de hoofdpersonages van het boek waar ik in bezig ben, 'Use of weapons', is Diziet Sma, een agente van The Culture's "geheime dienst". Diziet, Dizzy voor de vrienden, is een loopse teef maar dat ontdek je zonder dat er één schunnig woord gebruikt wordt. Meesterlijk.

De ruimteschepen van Banks heten ook niet ordinair 'Enterprise' of 'Nostromo' of 'Millennium Falcon' of 'Galactica'. Neen. Ze heten 'Screw Loose' of 'Sweet And Full Of Grace' of 'So Much For Subtlety' of 'Just Testing'.

Elon Musk heeft zijn drijvende landingsplatforms genoemd naar ruimteschepen uit 'The Culture': 'Of Course I Still Love You' en 'Just read The Instructions'.

Uiteraard is er van Banks (zo goed als) niets verschenen in het Nederlands. Het boekenaanbod op de Vlaamse markt is minder dan pover.

Dat is het zo een beetje op deze moment. Ongetwijfeld geen Grote Literatuur but who gives a shit?  

ps: Hier een landing van een SpaceX booster op 'Of Course I Still Love You'. Goed luisteren vanaf 1:07.

 

https://www.youtube.com/watch?v=g2tpHI5mKSI&feature=youtu.be